Archeon Pax et Bonum

~ 39 ~ Bij de grote stadsbrand van 3 juli 1457 brandt de Grote Kerk van Dordrecht volledig af. Een belangrijk relikwie, een stukje van het kruis van Jezus, wordt als door een wonder gespaard. Tot de voltooiing van de herbouw van de kerk wordt dit relikwie in het klooster bewaard en zorgt het voor een grote stroom pelgrims die extra inkomsten (giften) voor het klooster betekenen. Tijdens ‘de opstand’ in 1572 gaat een groot deel van de Nederlanden over naar het protestantisme. Katholieke geestelijken worden op grote schaal vervolgd. Op 1 april nemen de Geuzen Den Briel in en op 23 juni Gorinchem. Daar nemen zij 19 priesters gevangen, onder wie 11 minderbroeders. Deze ‘martelaren van Gorkum’ worden in Brielle door ophanging vermoord. Als reactie op de bloedige gebeurtenissen bedingen de steden, waaronder de stad Dordrecht, bij de overgang naar ‘De opstand’ religievrede. Dit wordt tijdens de vergadering van de Staten door Katholieken en Protestanten bevestigd. Niemand zal meer om zijn religie worden vervolgd en de geestelijkheid zal geen slachtoffer meer worden van geweld. Op 25 juni 1572 trekken de Geuzen de stad Dordrecht binnen. De kerken en kloosters in de stad worden opgeheven en de broeders verdreven. De zorg voor inwoners en vreemdelingen wordt door het stadsbestuur overgenomen. De gardiaan van de Dordtse minderbroeders, Franciscus Boxtuyn, ook genoemd Franciscus Mierbecanus, wordt samen met de prior van de Augustijnen gevangengenomen. De andere broeders slagen erin om, samen met andere religieuzen en priesters, op een schip naar Antwerpen te vluchten. De gardiaan komt pas twee jaar later tegen een hoge losprijs vrij. 4.3 Huisvesting (gebouw, kerk en hof) Hoewel het minderbroederklooster tussen circa 1246 en 1572 één van de belangrijkste instituten van Dordrecht is, is er vanuit historische bronnen betrekkelijk weinig over het gebouw bekend. Het klooster kent gedurende zijn bestaan drie bouwfases. De broeders hebben voorafgaand aan iedere bouwfase het terrein moeten ophogen. Als eerste fase (tussen 1246 en 1300) wordt een Romaans-Gotische zaalkerk gebouwd van ca. 35 bij 9 meter met een pannendak en aan de buitenkant steunberen.Waarschijnlijk als gevolg van onvoldoende fundering verzakt de kerk. Dordrecht opgraving, de gekruisigde Jezus. (Bron: Dordrecht Ondergronds 79, M.C. Dorst)